İnternet Sitelerinin İçerik ve Kullanılabilirlik Kalitelerinin Değerlendirilmesi


The Evaluation of the Quality of Content and Usability Internet Sites


Öğr. Grv. Dr. Tolga Çelik


ÖZET
İçerik kalitesi ve kullanılabilirlik düzeyi, günümüzde İnternet sitelerinin en önemli sorunlarından biri olarak görünmektedir. İnternet kullanıcıları kontrolü çok zor olan bu sanal ortamda yaptıkları bilgi taraması sonucunda ulaştıkları verilerin doğru bilgi olup olmadığının tespiti konusunda yetersiz kalabilmektedirler. İnternet, taşıdığı benzersiz özellikler dolayısıyla herkesin serbestçe ulaşabildiği ve istediği her türlü veriyi aktarabildiği bir alan olduğundan buradaki mevcut bilginin kaliteli ve güvenilir olduğunu söylemek çok zordur. Bu sebeple özellikle bu konuda bilinçli ve bilgili olmayan kullanıcılar açısından bu kontrolsüzlük doğru bilgiye erişim konusunda ciddi bir tehdit unsuru olarak görünmektedir. Bu makale çalışması internet kullanıcılarının hem bu probleminin çözümüne yönelik bir yöntem önermek hem de internet sitelerinin kullanılabilirlik düzeyini belirleyebilmek amacıyla yazılmıştır. Çalışmanın birinci bölümünde İnternet üzerindeki enformasyon kalitesinin belirlenememesi problemine değinilmiştir. Sanal ortamdaki enformasyonun çeşitliliği ve kalite belirsizliğinin yaratabileceği sorunlar öne çıkarılmıştır. İkinci bölümde bu soruna ilişkin yapılan literatür taraması sonucunda ulaşılmış internet site kalitesi ölçümleme modelleri anlatılmıştır. Üçüncü bölümde ise bir önceki bölümde anlatılan kalite ölçme yöntemlerinin yetersiz kaldığı noktalar vurgulanarak yeni bir kalite değerlendirme modelinin gerekliliği üzerinde durulmuştur. Son bölümde ise önerilen yeni kalite ölçümleme modeli kullanılarak, araştırma örneklemi olarak seçilen internet siteleri değerlendirilmiş ve bu değerlendirme sonucunda çeşitli bulgular elde edilerek, tespit edilen kalite problemlerine yönelik çözüm önerileri sunulmaya çalışılmıştır.


ABSTRACT
The ambiguity of the quality of information received from internet is accepted to be one of the major problems by the researchers working in this field. The users of internet are mostly alone and use this means which is quiet difficult to control uncounsciously. Because virtual media, due to its features, is an ambiance where everybody can reach freely and disseminate every type of data, it is difficult to assert that the data here is qualified and reliable. It can be said that this lack of control is a threat for unconcious and uninformed users. It is higly possible for a user to reach totally irrelevant results than the information expected to be reached. This dessertation is written to suggest a method for the solution of this problem. As the website quality measurement models are probed, imperfections and absences are observed and a new measurement model is thought to be necessary. The first part of the article probes previous studies and quality models on this field. Second part attempts to introduce a new and comprehensive quality measure model, taking into account the imperfections of the other models. The third and the last part of the article attempts to explore the quality of the virtual media by analysing a sample of websites under selected categories. This analysis determines the quantity of qualification under a title categorically and the quantity of qualification in the general sum total.


ANAHTAR KELİMELER: İçerik Kalitesi, Kullanılabilirlik, Web Kalitesi, Erişilebilirlik, İnternet


KEYWORDS: Content Quality, Usability, Web Quality, Accessibility, Internet

[PDF]