Muhasebenin Ekonomi Politiği: İç Dinamikler


The Political Economy of Accounting: Internal Dynamics


Yrd. Doç. Dr. Canol Kandemir


ÖZET
Ekonomik ve politik düşünce ve sistemlerin bir uzantısı olan muhasebe görünüşte kamunun tümüne hizmet etmekle birlikte, özünde temel olarak ekonomik ve politik iktidarı elinde bulunduran şirketler dünyası ile onun yatırımcı ve alacaklılarının talep ve gereksinimlerini gözetmektedir. Ekonomi ve politikanın muhasebeyi biçimlendirmesi, ekonomik ve politik güçlerin de muhasebe düzenlemelerini yapması olgusu uygulamada en iyi ve belirgin biçimde kural konulması ve standartların oluşumu süreçlerinde gözlenmektedir. Nitekim söz konusu süreçler genellikle üst yönetiminde politik otorite olarak yasama organının, orta yönetiminde gözetimci olarak öz düzenleyici kuruluşların ve alt yönetiminde ise uygulamacı olarak standart oluşturucuların olduğu ekonomik ve politik bir yapı tarafından yönetilmektedir. Standart oluşturma süreci muhasebenin salt normlar ve yöntemlerden ibaret olmadığını, sosyal, ekonomik ve politik faktörleri de veri olarak aldığını ve daha önemlisi söz konusu faktörlerin standart oluşumunun temel belirleyicileri olduğunu göstermektedir. Ulus-devletin son onay ve başvuru makamı olarak varlığı bir olgu olduğuna ve ulus-devlet ekonomik ve politik sistem tarafından biçimlendirildiğine göre, standart oluşturma sürecinin kaçınılmaz olarak ekonomik ve politik çıkar ve baskılara açık kalacağını önceden bilmek, dolayısıyla bu gerçekliği sorunlu bir konu olarak değerlendirmek ve salt standart oluşturma sürecini demokratikleştirmeye odaklanmak yerine eşzamanlı olarak ekonomi ve politikayı daha demokratik bir yapıya kavuşturmak ve standart oluşturma sürecinin böylesi geniş ve demokratik bir ortamda kendi içinde ve teknik olarak da daha demokratik biçimde çalışmasını sağlamak gerekmektedir.


ABSTRACT
Although as an extension of economic and political thinking and systems accounting seems to serve the public as a whole, in essence it mainly favors the needs and demands of the corporate world and its investors and creditors. The fact that economy and politics form accounting and economic and political powers make accounting regulations is best and clearly observed in practice in the rule-making and standard-setting processes. As a matter of fact, these processes are governed by an economic and political structure whose top management is performed by the legislative power as the political authority, its middle management by the selfregulatory bodies as the watchdog and its lower management by standard setters as the practitioner. The standard setting process indicates that accounting is not only composed of norms and techniques, but also accept social, economic and political factors as given and what is more important, these factors are the key determinants of standard setting. Since the existence of the nation-state as the last resort and approving authority is a fact and it is formed by the economic and political system, it should be known beforehand that standard setting process will inevitably be exposed to economic and political pressures and interests and therefore instead of regarding this reality as a problematic issue and focusing only to make standard setting process more democratic, it needs to democratize the economy and politics and simultaneously enable the standard setting process to technically work in such a broader and more democratic context.


ANAHTAR KELİMELER: Doğruluk ve GKGMİ (Genel Kabul Görmüş Muhasebe İlkeleri), Muhasebe Standartlarının Politizasyonu, Standart Oluşturma Süreci


KEYWORDS: Fairness and GAAP (Generally Accepted Accounting Principles), Politicization of Accounting Standards, Standard Setting Process.

[PDF]