Gazete Okurlarının Okumamotivasyonları ve Doyumları Üzerine Bir Kullanımlar ve Doyumlar Araştırması


A Uses and Gratifictions Research on Reading Motivationse and Gratifications of Newspaper Readers


Arfl.Gör.Dr. Fatih BAYRAM


ÖZET
Kitle iletisim araçları içinde haber verme islevi ile öne çıkan gazeteler, okurları tarafından farklı motivasyonlar ile kullanılmaktadır. Bu motivasyonlardan bazıları, haberdar olma, eglenme ve bos zamanları degerlendirme, sosyal uyumdur. Gazete okuma sürecini okur perspektifinden degerlendiren kullanımlar ve doyumlar yaklasımı, okuyucunun iletisim sürecini kendisinin belirledigini ve okuma davranıslarını sosyal ve psikolojik gereksinimlerin olusturdugunu ileri sürmektedir. Bu çalısmada faktör analizi yöntemiyle, örneklem kapsamında ulasılan deneklerin gazete okumaktan elde ettigi doyumlara iliskin maddeler gruplanmıstır. Eskisehir evreninde yer alan gazete okurları basit tesadüfi örnekleme yöntemi ile belirlenmis ve okuyucuların yanıtladıkları anketlerden yola çıkılarak dört temel motivasyon ve doyum belirlenmistir. Bunlar; enformasyon edinme, eglence, bos zaman degerlendirme ve kendini gerçeklestirmedir. Faktörleri olusturan maddeler içinde en fazla denegin isaretlemis oldugu “gazete okurum; çünkü haber almamı saglar” seçenegi aynı zamanda 4,70 ortalama ile en yüksek ortalamaya sahiptir.


ABSTRACT
Giving information is one of the main function of mass communication tools. Newspaper readers are using newspaper for different motivations. Gaining information, entertainment, leisure time activities, social integration is some motivations of media. Uses and gratifications theory asserts that reader is active part of communication process and reading habits figure on social and psychological needs. Items from readers’ gratifications are categorized by using factor analysis from questionnaire participants. In this study, researcher used random sampling from Eskisehir population. There are four basic motivations and gratifications from surveys: gaining information, entertainment, leisure time activities and self-actualization. “I read newspaper, because it provides me news” item is the most remarked option for participants. Also it has high-level mean with 4,70.


ANAHTAR KELİMELER: Kullanımlar ve Doyumlar Yaklasımı, Gazete Okurlugu, Gazetecilik


KEYWORDS: Uses and Gratifications Theory, Newspaper Readership, Journalism

[PDF]